Kwamamaza

OPINIONS

Ni nde ugiye kuyobora Umujyi wa Kigali kugeza muri 2021?

Yanditswe

kuya

na

Editor
Ni nde ugiye kuyobora Umujyi wa Kigali kugeza muri 2021?

Kuri uyu wa mbere tariki ya 29 Gashyantare 2016, ni bwo haza kuba hamenyekana ugiye kuyobora Umujyi wa Kigali mu matora y’Inama njyanama y’Umujyi izaba yitoramo Komite Nyobozi y’Umujyi na Biro y’Inama njyanama, ari nako hamenyekana Meya wa kane kuva aho icyahoze cyitwa Perefegitura y’Umujyi wa Kigali gihundukiye Umujyi wa Kigali.

Nubwo Umuyobozi w’Umujyi wa Kigali yitwa Meya, aba ari umwe mu bayobozi bakuru mu gihugu, batorwa kandi baba bari ku rwego rwo hejuru ugeranyije nk’urwa ba Guverineri bakagombye kuba bari ku rwego rumwe, akabarusha umwihariko w’uko atorwa adashyirwaho n’Inama y’abaminisitiri nkuko bigenda kuri ba Guverineri.

Ikindi Umuyobozi w’Umujyi wa Kigali ni Umuyobozi umwe uba ayoboye Umurwa mukuru w’Igihugu washyizweho n’Itegeko ryihariye No 10/2006 ryo kuwa 03/03/2006, ari byo bituma amatora y’Umuyobozi w’Umujyi wa Kigali aba yihariye kandi ategerejwe na benshi.

Umujyi wa Kigali ni wo rembo mpuzamahanga ry’igihugu ukaba n’indorerwamo yaryo mu ruhando rw’amahanga, ikiruse ikindi ukaba igicumbi cy’Ubuyobozi bukuru bwose bw’Igihugu.

Umujyi wa Kigali kandi mu myaka 21 ishize ukaba umaze kuyoborwa n’abantu 6 barimo abagabo bane n’abagore babiri.

Ni nde uhabwa amahirwe yo kuyobora Umujyi wa Kigali kugeza muri 2021?

Muri iyi myaka 5 iri imbere, Umujyi wa Kigali ukeneye Umuyobozi utajegajega, wumva gahunda ya Guverinoma y’u Rwanda, wihuta mu muvuduko uzafasha Leta kwinjira mu cyerekezo 2020 gisigaje imyaka ine ngo ibiteganyijwe bibe byagezweho, dore ko byinshi byitezwe mu Mujyi wa Kigali

Kuva aho Umuyobozi w’Umujyi wa Kigali atangiriye gutorwa muri 2001 nyuma y’Ivugururwa ry’inzego z’ibanze, nta na rimwe Umuyobozi watorwaga yabaga ari umuntu ubonetse wese, yabaga ari umuntu ufite izina rizwi unafite ubunariribonye mu miyoborere n’imitegekere y’inzego muri Leta y’u Rwanda.

Nubwo mbere y’amatora abajyanama bose baba banganya amahirwe yo kwiyamamaza no kuba batorwa, ariko amateka y’imyaka 15 mu matora y’Umuyobozi w’Umujyi wa Kigali twakomojeho hejuru, ndetse ukurikije n’urutonde rw’abajyanama bazamutse ku rwego rw’Umujyi batowe muri Njyanama z’uturere tugize Umujyi wa Kigali , bigaragara ko harimo amazina abyibushye, ndetse ahabwa amahirwe kurusha ayandi mu bashobora kwegukana Ubuyobozi bw’Umujyi wa Kigali no kujya muri Komite nyobozi.

Mu isesengura n’icyegeranyo twabasesenguriye, hari amazina agera kuri atanu aza imbere, ndetse bigaragara ko Umwanya w’Umujyi w’Umujyi wa Kigali amahirwe menshi aza ku mutegarugori kuba yaba Meya wa gatatu w’Umurwa mukuru Kigali mu mateka.

Abahabwa amahirwe

MUKARURIZA Monica

Uyu mutegarugori MUKARULIZA Monica ni umujyanama watowe mu Karere ka Gasabo azamukiye mu Murenge wa Kinyinya, akaba ari n’umwe mu bajyanama batandatu batowe guhagarira Akarere ka Gasabo mu Nama njyanama y’Umujyi wa Kigali, bivuze ko nawe ashobora kuba yatorerwa kuyobora Umujyi wa Kigali mu gihe yaba yiyamamaje, ndetse akaba bigaragara ko afite amahirwe ugeranyije n’abandi.

Mukaruliza Monica

Mukaruliza Monica umaze kugira ubunararibonye mu bya Politike dore yabaye Minisitiri ushinzwe Umuryango w’Afurika y’Iburasirazuba kuva 2008 kugeza muri 2013. Uyu kandi yanayoboye by’agateganyo MUAS (Mission de l’Union Africaine au Soudan) kuva muri Nzeri 2006 kugeza muri Nyakanga 2007. Kuri ubu akaba yari mu itsinda rishinzwe gukurikirana gahunda y’Umuryango w’ibihugu bihuriye k’Umuhora wa ruguru u Rwanda ruhuriyemo n’ibihugu bya Uganda na Kenya.

Ukurikije ubunararibonye bw’abo bari kumwe ku rutonde rw’abajyanama bazamutse ku rwego rw’Umujyi wa Kigali, Mukaruliza ahabwa amahirwe menshi yo kwegukana intebe y’umujyi wa Kigali cyangwa umwe mu myanya itatu muri Komite nyobozi y’uyu mujyi.

Dr. HATEGEKIMANA Theobald

Dr. Hategekimana Theobald usanzwe ari Umuyobozi Mukuru w’Ibitaro bya CHUK, ni Umujyanama uzahagarira Akarere ka Nyarugenge mu nama njyanama y’Umujyi, akaba yaratorewe mu Murenge wa Nyarugenge.


Dr. Hategekimana Theobald ufite impamyabumenyi y’ikirenga mu buganga

Uyu muganga uyoboye ibitaro bya Kigali imyaka itari mike nawe ni umwe mu banugwanugwa kuba yayobora Umujyi wa Kigali cyangwa akaba Perezida w’Inama Njyanama y’Umujyi wa Kigali, dore ko ari umwe mu nararibonye unasheshe akanguhe ugereranyije n’abandi bajyanama bazamutse.

Maitre RUTABINGWA Athanase

Iri zina n’ubwo ritazwi muri Politiki y’u Rwanda ariko si rishya mu matwi y’abanyarwanda, kuko ari umwe mu banyamategeko bazwi kandi bakomeye mu Rwanda cyane cyane mu manza z’ibikonyozi, dore ko yanayoboye urugaga rw’abavoka mu Rwanda.


Me RUTABINGWA Athanase

Me Rutabingwa Athanase watorewe kuba Umujyanama mu Mujyi wa Kigali ahagarariye Akarere ka Gasabo, aho yazamukiye mu Murenge wa Jabana. Ni umwe mu bagabo b’abahanga uhabwa amahirwe yo kuba yatorerwa kuba muri Komite Nyobozi y’Umujyi wa Kigali cyane cyane aho ahabwa amahirwe ku mwanya wa Visi Meya ushinzwe Ubukungu.

BUSABIZWA Parfait

Busabizwa Parfait, nubwo izina rye rizwi mu buyobozi bwa siporo kuruta muri politiki, ni umwe mu bikorera uhabwa amahirwe kuba nawe yakwinjira mu buyobozi bw’Umujyi wa Kigali.

Busangizwa Parfait

Busangizwa Parfait watorewe kuba umwe mu bajyanama bazahagararira Akarere ka Kicukiro mu Nama Njyanama y’Umujyi wa Kigali, yazamukiye mu Murenge wa Nyarugunga, akaba yaramenyekanye ubwo yari Umunyamabanga Mukuru wa Komite Olempike. Parfait nawe ahabwa amahirwe yo kuba yaba Umuyobozi wungirije ushinzwe iterambere n’Ubukungu dore ko anabifitemo ubunararibonye kuko yakoze igihe kinini muri Banki ya Kigali.

KAZAYIRE Judith

Kazayire Judith usanzwe ari Umujyanama wa Minisitiri w’uburinganire n’iterambere ry’umuryango ni umwe mu batorewe guhagararira Akarere ka Kicukiro mu nama njyanama y’Umujyi wa Kigali, aho yazamukiye mu Murenge wa Kigarama.

Madamu Kazayire Judith usanzwe ari na Komiseri muri Komisiyo y’Igihugu y’amatora, ni umwe mu ba cadre b’ishyaka RPF – INKOTANYI aho akuriye Komisiyo y’Ubutabera mu rugaga rw’abagore mu muryango FPR- INKOTANYI. Uyu nawe akaba ari umwe mu bahabwa amahirwe yo kuba yazaboneka muri Komite Nyobozi y’Umujyi wa Kigali.

Nubwo aba bahabwa amahirwe bitewe n’ibigwi n’ubunaribonye cyangwa se ubumenyi bwihariye bafite, twabibutsa ko Inteko rusange y’Umujyi wa Kigali iba igizwe n’abajyanama bagera kuri 33 ari bo bitoramo Komite Nyobozi y’abantu batatu ndetse na biro y’Inama Njyanama nayo igizwe na Perezida, Visi Perezida n’Umunyamabanga mukuru w’Inama njyanama.

Abayoboye Umujyi wa Kigali mu myaka 21 ishize

Nyuma ya 1994 kugeza muri 2016, Umujyi wa Kigali umaze kuyoborwa n’abayobozi 6 barimo aba perefe bayoboye mu gihe Umujyi wa Kigal wari ukitwa Perefegitura y’Umujyi wa Kigali ndetse na ba Meya.

Ba Perefe

1994- 1997: Lt Col. (icyo gihe yari Majoro) Rosa Kabuye
1997-1999: MUSONI Protais
1999- 2001: KABANDA Mariko

Ba Mayors

2001-2006: MUTSINDASHYAKA Theoneste
2006-2011: KIRABO Aissa KACYIRA
2011- 2016: NDAYISABA Fidele

Isesengura ry’Ubwanditsi

IBITEKEREZO

  • Mary Rko Yanditse:

    Lt.Col Rose Kabuye yayoboye Umugi wa Kigali from 1994 to 1997, yatagiranye na Leta yagiyeho yuma ya Genocide.

Tanga igitekerezo


Kwamamaza Car Free Day/ 18/02/2018
INKURU ZAMAMAZA 10-08-2018

ITANGAZO RYA CYAMUNARA

Kwamamaza
Perezida KAGAME avuga ku manyanga mu Iyubakwa rya Hotel ya FERWAFA n’ikibazo cy’abana bo ku mihanda
KAGAME avuga kuri za Mission z’abayobozi zidasobanutse
IBYO ABANYAMAKURU BAVUGA KU IYEGURA RYA Fred MUVUNYI ku buyobozi bwa RMC
Uwari V/Perezida w’Urukiko rw’Urukiko rurinda Itegeko Nshinga/ Burundi
RUNIGA avuga uko bazinjira Congo
Ubutumwa bw’Umuturage kuri Perezida KAGAME
Kwamamaza